‘Ze luisteren zonder te oordelen’: jongerenwerk maakt verschil voor jongeren in Asten en Someren

“Ik kan ze altijd appen of bellen als er iets is. Ze luisteren goed en nemen je serieus.” Voor een 16-jarige jongere is het jongerenwerk van Onis Welzijn een vast aanspreekpunt geworden. Een andere jongere noemt de jongerenwerkers ‘chill’ omdat ze begrijpen wat er speelt. Ouders zien ondertussen hun kinderen groeien in zelfvertrouwen. Hun verhalen laten zien dat jongerenwerk veel meer is dan het organiseren van activiteiten.

Jongerenwerkers van Onis Welzijn begeleiden jongeren van 10 tot 23 jaar bij het opgroeien naar zelfstandige en actieve deelnemers aan de samenleving. Ook ouders kunnen bij Onis terecht voor ondersteuning of vragen over opvoeding. Specifiek voor jongeren is er Jongerencentrum HeadQuarters. Juist die laagdrempelige aanwezigheid maakt volgens jongerenwerker Ela Ciftci het verschil. “Wij investeren in kansen, in plaats van alleen problemen op te lossen”, zegt de 24-jarige jongerenwerker. “Preventie staat centraal in ons werk. Als je er op tijd bij bent, kun je veel ellende voorkomen.”

Vertrouwde gezichten

Ciftci werkt inmiddels bijna drie jaar bij Onis Welzijn. “Je kunt echt iets betekenen in een belangrijke fase van iemands leven. Je ziet jongeren groeien en ontwikkelen. Dat geeft enorm veel voldoening.”

Volgens haar is jongerenwerk vooral effectief omdat jongerenwerkers aanwezig zijn in de dagelijkse leefwereld van jongeren. “We zijn niet alleen aanwezig in een jongerencentrum. We zijn op school, op straat, bij sportverenigingen en – tegenwoordig steeds belangrijker – online. We kijken naar het totaalplaatje. Hoe gaat het thuis? Hoe loopt het op school? Zijn er geldzorgen? Voelt iemand zich eenzaam? Alles hangt met elkaar samen.”

Dat herkennen jongeren zelf ook. Een 18-jarige deelnemer vertelt: “Door het jongerenwerk heb ik nieuwe mensen leren kennen. Er worden leuke activiteiten georganiseerd en het is een goede plek om je vrije tijd door te brengen.” Een 15-jarige jongere vult aan: “De jongerenwerkers zijn chill en begrijpen ons wel. Ze helpen als je vragen hebt over school of thuis en ze geven goede tips, zonder te oordelen.” Juist dat niet-oordelende karakter zorgt ervoor dat jongeren sneller vragen stellen of hulp zoeken. “Wij geven geen boetes en delen geen straffen uit”, legt Ciftci uit. Tegelijkertijd betekent dat niet dat alles wordt goedgevonden.

Voorlichting en grenzen stellen

Vertrouwen opbouwen is essentieel, maar jongerenwerkers gaan moeilijke onderwerpen niet uit de weg. “We geven jongeren op scholen ook voorlichting over diverse onderwerpen, zoals omgaan met geld, middelengebruik en sociale media. We helpen jongeren om goede keuzes te maken en op het goede pad te blijven.” Volgens Ela hoort normeren en begrenzen nadrukkelijk bij het vak. “We spreken met jongeren over hun gedrag. Wat is normaal? Wanneer ga je een grens over? Welke gevolgen hebben bepaalde keuzes?”
Juist omdat jongerenwerkers zichtbaar en toegankelijk zijn, horen zij vaak vroeg wat er speelt. Om jongeren zo goed mogelijk te ondersteunen, werkt het jongerenwerk nauw samen met scholen, maatschappelijk werk, schuldhulpverlening, gemeenten en politie.

“Jongeren hebben iemand nodig die naast hen staat, vertrouwen geeft en wanneer nodig ook grenzen stelt”.

Meer dan alleen activiteiten

Dat jongerenwerk vooral draait om activiteiten organiseren, is volgens Ciftci een hardnekkig misverstand. “Mensen zien een voetbaltoernooi, een creatieve workshop of een game-avond en denken dat dát ons werk is. Maar activiteiten zijn voor ons een middel om contact te maken en jongeren te bereiken.”

Juist tijdens zo’n activiteit ontstaan vaak de gesprekken waarin jongeren vertellen wat hen bezighoudt. “De ene jongere praat makkelijker tijdens een wandeling, de ander tijdens een spelletje of terwijl je samen sport. Je moet aansluiten bij wat iemand nodig heeft.”

Kleine stappen, grote impact

De impact van jongerenwerk zit vaak in kleine momenten. Dat merken ouders ook. Een ouder vertelt daarover: “Mijn zoon had eerst twijfels over het contact met het jongerenwerk. Nadat we in gesprek gingen, zagen we echt verandering. Hij voelde zich weer zelfverzekerd.” Een andere ouder merkt op: “Mijn zoon gaat er graag naartoe en ik merk dat hij meer zelfvertrouwen heeft gekregen. Het is prettig dat er betrokken volwassenen zijn die jongeren ondersteunen.”

Voor Ciftci zijn juist die reacties de reden waarom ze haar werk met zoveel plezier doet. “We hadden een jongere die zich erg eenzaam voelde en weinig perspectief zag. Door samen kleine stappen te zetten, kwam er weer vertrouwen. De dankbaarheid van die jongere én de ouders is onbeschrijfelijk.”

Een steuntje in de rug

Een belangrijk onderdeel van het jongerenwerk is MatchMentor. Vrijwilligers begeleiden jongeren die tijdelijk een extra steuntje in de rug kunnen gebruiken. “Dat kan gaan om zelfvertrouwen, pesten, leren plannen of gewoon behoefte aan extra aandacht”, legt Ciftci uit.

Vrijwilligers zijn daarbij onmisbaar. “Zonder vrijwilligers kunnen we dit niet doen. Iedereen die iets voor een jongere wil betekenen, is welkom.”

Investeren aan de voorkant

Dat jongerenwerk loont, blijkt ook uit onderzoek dat de gemeente Asten liet uitvoeren naar de opbrengsten van preventief sociaal werk. Investeren in ondersteuning aan de voorkant levert niet alleen maatschappelijke winst op, maar helpt ook om zwaardere problemen en hogere kosten in de toekomst te voorkomen. Vooral jongerenwerk scoort daarbij hoog. Volgens Ciftci bevestigt dat wat zij dagelijks ziet. “Als je jongeren op tijd ondersteunt, voorkom je dat problemen groter worden. Uiteindelijk heeft iedereen daar baat bij.”

Wat jongeren volgens haar uiteindelijk het hardst nodig hebben? Daar hoeft ze niet lang over na te denken. “De meeste jongeren hebben vooral iemand nodig die in hen gelooft. Iemand die naast hen staat, luistert en helpt om de juiste stappen te zetten. Als wij eraan kunnen bijdragen dat jongeren sterker in het leven staan, dan hebben we ons werk goed gedaan.”

Meer weten?

Ben je nieuwsgierig wat Onis Welzijn kan betekenen voor je (klein)kind of gezin? Je kunt terecht voor informatie, advies en ondersteuning over bijvoorbeeld taal, opvoeden, zelfstandig (langer) thuis wonen, financiën en schulden bij de locaties van Onis in Asten en Someren.

Wil je als vrijwilliger iets betekenen voor jongeren of gezinnen van Asten en Someren? Bezoek de website of kom langs tijdens een van de inloopmomenten. Samen maken we het verschil!